7 ondeugden in top van crowdfunding

Nu crowdfunding in Nederland aantrekt - mogelijk 50% groei in het eerste halfjaar - is het belangrijk alert te blijven. Ik heb eens gekeken naar de zeven grootste leenplatforms in Nederland, die tussen de 25 miljoen en 135 miljoen euro hebben gefinancierd. Wat zijn hun belangrijkste ondeugden?

1. Je eigen aandeelhouders op het platform laten pitchen

Misschien wel de grootste ondeugd van allemaal, is het plaatsen van voorstellen van eigen aandeelhouders. Dat ontneemt elke objectiviteit ten aanzien van de propositie en zorgt voor belangenverstrengeling van het platform. DuurzaamInvesteren is het enige platform dat dit herhaaldelijk heeft gedaan en het zowaar weer gaat doen. Eerst met aandeelhouder Yard Energy en volgens eigen aankondiging binnenkort met nieuwe aandeelhouder Green Choice.

2. Bulletleningen met lange looptijd, geen zekerheden en/of herfinanciering

Bullets zijn leningen die alleen aflossen aan het einde van de looptijd. Zolang de rente wordt voldaan is er geen enkel vroegtijdig signaal dat er problemen zijn. Gevaarlijk voor platform (defaults) en funders. Nu kan een bullet werken als er harde zekerheden onder liggen, zoals doorgaans bij Geldvoorelkaar of voor een korte periode van 6 - 18 maanden bij Oneplanetcrowd. Maar bij DuurzaamInvesteren ziet men de gevaren niet. Bij de recente Nuon propositie liggen er nul zekerheden en is de looptijd 5 jaar. De investeerder krijgt een laag rendement en wellicht nooit de hoofdsom terug. Dit is een uiterst risicovol instrument voor gelegenheidsbeleggers, die hun posities niet kunnen afdekken. Zeker als de bullet einde looptijd niet kan worden geherfinancieerd, zoals mogelijk bij Solease. Dan wordt de looptijd geen 2 jaar maar wel 15 jaar! Mijdt deze bullet constructies, mensen. Ga voor tussentijdse aflossingen. Anders kun je beter het geld doneren aan iets waar je plezier aan beleeft, zoals bijvoorbeeld het sympatieke platform voordekunst.nl

3. Werken met een ontheffing

Nog steeds werken de meeste crowdfundingsplatforms met een ontheffing. Een ontheffing betekent dat er geen permanent toezicht is door de toezichthouder AFM. Het is toch vreemd dat de kleinere platforms zoals Crowdaboutnow (25 miljoen) en Lendahand (30 miljoen) over de zwaarste vergunning beleggingsonderneming beschikken met zorgplicht? Net als DuurzaamInvesteren (34 miljoen). Dat terwijl grote jongens als Funding Circle (75 miljoen) en Collin Crowdfund (111 miljoen) nog steeds met een ontheffing werken. Ook Oneplanetcrowd (30 miljoen) werkt met een ontheffing. Geldvoorelkaar zit er tussenin met een vergunning financiële dienstverlener voor consumentenleningen een een ontheffing voor ondernemersleningen.

4. Stichting Derdengelden met je eigen bestuurders aan boord

Helaas het komt nog voor, bij Collin Crowdfund bijvoorbeeld. Veel beter is dat een platform gebruik maakt van een werkelijk onafhankelijke partij, zoals Lendahand en DuurzaamInvesteren, met het beleggingsschadefonds achter de hand. Ook Funding Circle meldt dat derden de zaken afhandelen bij het omvallen van het platform. Wie dat is, is onduidelijk. Of werk minimaal met een onafhankelijk bestuur, zoals bij Geldvoorelkaar.

5. Fees upfront pakken

Als een platform vooraf zijn fees pakt in plaats van een doorlopende beheersvergoeding, dan blijft er bij faillissement onvoldoende geld over voor de afwikkeling van de openstaande leningen. De meest consequente partijen zijn Collin Crowdfund en Oneplanetcrowd, die van de leningnemer en -verstrekker beiden een maandelijkse beheervergoeding vragen. Bij Geldvoorelkaar betaalt de leningnemer doorgaans elke maand een beheersvergoeding. De funders betalen de helft van de fee als maandelijkse beheervergoeding. Alle andere platforms werken met een beheervergoeding aan de kant van de funders. Lendahand houdt de helft van de ontvangen rente in als beheervergoeding. DuurzaamInvesteren is niet duidelijk over de kosten voor leningnemers, maar neemt alle fees bij funders upfront.

6. Algemene of geheel ontbrekende rendementscijfers

De één na laatste ergelijke ondeugd is dat crowdfundingsplatforms doorgaans hun rendement niet geven of niet splitsen naar risicocategorie. Oneplanetcrowd, Crowdaboutnow en DuurzaamInvesteren geven in het geheel geen gemiddeld gerealiseerd rendement over hun portfolio van leningen. Noch op het platform, noch in het portfolio-overzicht van funders als zij inloggen. Alle andere platforms splitsen hun rendementen niet naar het aangegeven risico-profielen.

7. Platforms rapporteren hun eigen bedrijfsresultaten niet

U wilt toch weten met wie uw zaken doet? Is het een financieel gezond platform? Waarom laten de platforms hun eigen bedrijfsresultaten niet zien? Die gegevens moeten zij wel doorspelen aan de toezichthouder AFM. Dat is mij veel te vertrouwelijk. In de landen om ons heen doen ze niet zo geheimzinnig. Het is uitzonderlijk wat Lendahand doet in het kopje "Tekortkomingen". De platforms zijn mij te stil over hun eigen positie en groeimogelijkheden. Wat is de rentabiliteit, sovabiliteit of liquiditeit? Geef eens een forecast.

Conclusie

Lendahand doet het als klein platform opvallend goed. Geldvoorelkaar doet het beter dan in eerdere blogs, daar wordt het huis verbouwd. DuurzaamInvesteren scoort met afstand de meeste ondeugden: 5 uit 7. Niet echt een felicitatie waard en naar ik verwacht ook niet echt duurzaam of transparant voor je portemonnee.

Verder kennen de overige platforms doorgaans drie ondeugden. Collin Crowdfund kan een stap zetten qua formele governance (vergunning en onafhankelijke bestuurders Stichting Derdengelden). Oneplanetcrowd met oprichters uit de wereld van Venture Capital werkt aan het verbeteren van haar rendementsrapportages. Nu nog een echte vergunning. Tenslotte daag ik Funding Circle uit zijn moeder in de UK te volgen. Ga voor de full license en voorspel als eerste platform, inclusief de verkregen borgstelling van EZK, de rendementen per risicocategorie.

En voor alle platforms geldt: rapporteer ook eens over de eigen voortgang in de bedrijfsvoering en financieel resultaat. Kortom geen tijd om achterover te leunen. Veel ondeugden zijn hardnekkig, ook bij de toppers in Nederland Crowdfundland.

.